จิตรกรรมฝาผนังวัดสระบัวแก้ว

ประวัติภาพจิตรกรรมฝาผนังวัดสระบัวแก้ว
........ยินดีต้อนรับสู่ ..หนองสองห้องคู่เมือง ลือเลื่องภาพเขียนวังคูณ ศูนย์รวมนกละเลิงเค็ง นามระเบ็งสวนปป่าโนนชาด.


  

 ประวัติวัดสระบัวแก้ว 
  
        วัดสระบัวแก้วตั้งอยู่ที่หมู่  4  ตำบลหนองเม็ก
อำเภอหนองสองห้อง  จังหวัดขอนแก่น  ตามประวัติ
วัดสระบัวแก้วได้ก่อตั้งเป็นวัดเมื่อวันที่  10 มีนาคม
พ.ศ.2460 และได้รับพระราชทานวิสุงคามสีมา เมื่อ
วันที่  6  กุมภาพันธ์  2475  จนถึงปัจจุบันหลวงพ่อ
พระครูวิบูลย์สารการ    ตำแหน่งรองเจ้าคณะอำเภอ
หนองสองห้องเป็นเจ้าอาวาส

ประวัติสิมวัดสระบัวแก้ว


       แต่เดิมสิมหรืออุโบสถของวัดสระบัวแก้วเป็นสิม
น้ำสร้างด้วยไม้อยู่ในหนองบริเวณด้านใต้ของวัดต่อมา
ในสมัยหลวงปู่ผุยหรือพระครูวิบูลย์พัฒนายุตเป็นเจ้า
อาวาสได้คิดสร้างสิมบกขึ้นแทนสิมน้ำที่เริ่มชำรุดและ
ได้ร่วม กับชาวบ้านวังคูณขุดลอกสระนำดินมาถมปรับ
ที่สำหรับต่อตั้งสิมเป็นสิมแบบก่อผนัง(ประมาณปีพ.ศ
2474-2477)โดยนำแบบมาจากวัดบ้านยาง อำเภอ
บรบือ  จังหวัดมหาสารคาม การก่อสร้างได้นำวัสดุมา
จากธรรมชาติได้แก่ดินโพน แกลบเผาดินทรายหยาบ
หินปูน หินลูกรัง ขี้เถ้าและยางบง

ประวัติการเขียนภาพจิตรกรรมฝาผนัง

ภาพที่ปรากฎทั้งภายนอกและภายในอุโบสถมีจารึก
ภาษาไทยกำกับอยู่ทั้ง 4 ด้านภายนอกเป็นภาพเรื่อง
พระลัก-พรัลาม ซึ่งเป็นเรื่องรามเกียรติ์ตามฉบับของ
ภาคตะวันออกเฉียงเหนือซึ่งมีมาแต่โบาณกาล ส่วนมาก
นิยมเรียกว่าพระลัก-พระลาม ชาดก พบที่จารึกลงในใบ
ลานหลายแห่งในภาค
ตะวันออกเฉียงเหนือละใน
ประเทศลาว ส่วนในอุโบสถเป็นเรื่องพุธประวัติ และเรื่อง
สังศิลป์ชัย เล่าสืบต่อกันมาว่าภาพจิตรกรรมเขียนโดย
อาจารย์ทองมา อาจารย์น้อย อาจารย์ดีอยู่บ้านโนนธาตุ
และอจารย์พรหมาอยู่ที่อำเภอกุมภวาปีจังหวัดมหาสารคาม
ภาพที่เขียนชาวอีสานเรียกว่าฮูปแต้มมาจากสีธรรมชาติ
เช่น ขมิ้น ครั่ง ชาตรี ดินสอพองไขมันสัตว์เป็นต้น

เรื่องราวที่ปรากฎด้านนอกของฝาผนัง

                                      เรื่องจากภาพจิตรกรรมฝาผนังวัดสระบัวแก้ว

        ต้นฉบับเดิมเขียนไว้ในใบลานเพื่อให้ภิกสุเทศน์ให้ชาวบ้านฟังในเทศกาลวันสำคัญถือว่าเป็นชาดก
 ในพุทธศาสนาต้นเค้ามาจากเรื่องรามเกียรติ์หรือรามายณะ เป็นมหากาพย์ของอินเดียที่ถือว่าเป็นเรื่องสำคัญ
 ที่ผู้ใดเรียนรู้เรื่องสำคัญนี้แล้ว ชาวอารยันเชื่อว่าจะได้รับอนิสงฆ์   3 ประการ  คือ

      1.จะได้สิ่งที่ปราถนา
      2.ตายไปไม่ตกนรก
      3.จะได้เข้าไปอยู่ร่วมในอาณาจักรของพระพรหม

       ในสำนวนอีสานที่เป็นใบลานนี้ได้แบ่งเป็นบั้นต้นบั้นปลาย   บั้นต้นกำเนิดเรื่องคล้ายเรื่องสังศิลป์ชัย
 เริ่มเรื่องด้วยราพณาศวร(ทศกัณฑ์)ลักนางจันทาพี่สาวของพระรามไป  ท้าวธตรัฐจึงให้พระลัก - พระราม
 ไปตามเอานางจันทาคืนมา
 ส่วนบั้นปลายเล่าถึงเรื่องราพณาศวรย้ายจากเมืองอินทปัตถานครไปครองเมืองลงกาแล้วไปขอเรียน
 มนต์กับพระอินทร์และได้ปลอมตัวเป็นพระอินทร์เข้าหานางสุชาดา ด้วยความแค้นนางสุชาดาจึงลงมาเกิด
 เป็นนางสีดาลูกสาวราพณาศวร หมอโหรทายว่านางเป็นกาลกิณีต่อราพณาศวรจึงนำไปลอยแพพญานาคจึง
 นำไปเลี้ยงไว้ที่บาดาล 15 ปีต่อมาได้อาศัยอยู่กับพระฤาษี  เมื่อนางสีดาเจริญวัยเป็นสาวมีความสวยงามเป็นเลิศ
 ในไตรภพ ข่าวลือไปถึงราพณาศวรและพระรามต่างก็ต้องการนางสีดามาเป็นภรรยา พระฤษีจึงกำหนดว่าใคร
 ยกธนูขึ้นก็จะยกนางสีดาให้ ราพณาศวรยกไม่ขึ้น พระรามยกศรได้ราพณาศวรจะแย่งเอานางสีดาพระฤษีจึงชุบ
 ตัวนางสุดโทให้แทน พระรามจึงพานางสีดากลับเมืองราพณาศวรไม่พอใจเนรมิตรฝูงผึ้ง หมัด เห็บ เหา ตามรัง
 ควานพระราม แต่ม้ามณีกาบปราบได้หมด สุดท้ายราพณาศวรสั่งให้ยักษ์มาริศแปลงร่างเป็นกวางคำ นางสีดา
 อยากได้จึงให้พระรามตามเอากวางคำในที่สุดต้องเสียนางสีดาให้กับราพณาศวร ในระหว่างที่พระรามตามกวาง
 เข้าไพรได้เสวยผลไม้สีแดง จากต้นมณีโครธได้กลายร่างเป็นลิง ได้สมสู่กับนางลิงชื่อแพงศรี มีลูกชื่อหนุมาน
 ต่อมากล่าวถึงนนทยักษ์มีนิ้วเพชรชี้เทวดาตายเป็นจำนวนมากเกิดปั่นปว่นในหมู่เทพ นางทิพโสตลูกพญา
 คนธรรพ์อาสาปราบ โดยหลอกให้นนทยักษ์ร่ายรำตาม นนทยักษ์ชี้นิ้วไปตรงศีรษะตัวเองตายไป ส่วนท้าว
 ตับปรเมศวรเมื่อเห็นความงามของนางทิพโสดเกิดความหลงใหลจนอสุจิเคลื่อน นางทิพโสดจึงรองเอาน้ำอสุจิ
 ไปใส่ปากนางคตราชเมียของสังคีพ ต่อมาพระรามได้นางคดตะราชเป็นชายามีบุตรชื่อเท้าขวัญเท่าฟ้า ต่อมา
 หนุมารและขวัญเท่าฟ้าอาสานำแหวนไปถวายนางสีดาลองดีกับฤษีตาไฟ หนุมารถวายแหวนผูกผมราพณาศวร
 กับนางจันทาเผากรุงลงกา พระรามแผลงศรส่งสาส์นขอหย่าศึก ราพณาศวรขว้างท้าวพิบพี อินทบี และเชฐกุมาร
 ออกนอกกรุงลงกา
       ขุนชิวหาแลบลิ้นจองถนน นางลอย ราพณาศวรแผลงศรโมกขศักดิ์ถูกพระราม ราพณาศวรล้ม นางสีดาถูก
 เนรเทศและนางสีดาได้กลับคืนเมือง(ดำเนินเรื่องเหมือนพระลักพระราม)

ภาพบางส่วนของฝาผนังด้านนอก




    


เรื่องราวที่ปรากฎภายในฝาผนัง

เรื่องสังศิลป์ชัยและพุทธประวัติ

ภายในอุโบสถจะมีพระประธานตั้งปดิษฐานไว้ให้ผู้ที่มาเยี่ยมชมได้กราบไหว้บูชาและภาพ
จิตรกรรมภายในจะเป็นเรื่องราวพุทธประวัตของพระพุทธเจ้า และมีภาพเรื่องราวสังศิลป์ชัย
ที่ปรากฎอยู่ด้านในของอุโบสถอย่างงดงามและน่าอัศจรรย์


ภาพบางส่วนของฝาผนังด้านใน











จัดทำโดย ผอ.ศบอ.หนองสองห้องและคณะบุคลากรศบอ.หนองสองห้อง

ศูยน์บริการการศึกษานอกโรงเรียนอำเภอหนองสองห้อง
อำเภอหนองสองห้อง จังหวัดขอนแก่น

โทร.043-491181,043-491294